ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ

 ΚΥΡΙΑΚΗ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΚΑΙ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΟΥ ΛΟΥΚΑ

Απόστολος: Κολ. δ΄5-11, 14-18

Ευαγγέλιο: Λκ. ι΄ 16-21

18 Οκτωβρίου 2026

Σήμερα, Κυριακή 18 Οκτωβρίου 2026, η Εκκλησία μας εορτάζει την μνήμη του αγίου ενδόξου και πανευφήμου Αποστόλου και Ευαγγελιστού Λουκά, γι’ αυτό και το σημερινό ευαγγελικό ανάγνωσμα δεν είναι το κατά σειρά των Ευαγγελίων, αλλά είναι αφιερωμένο στον μεγάλο τούτο Ευαγγελιστή. Από αυτό και μόνο μπορούμε να αντιληφθούμε τη σπουδαιότητα τόσο του προσώπου όσο και του έργου του. Συνέγραψε δύο αθάνατα βιβλία, το Ευαγγέλιο που φέρει το όνομα του και το συγκλονιστικό βιβλίο των Πράξεων των Αποστόλων, την ιστορία της πρώτης Εκκλησίας. Ο Άγιος Λουκάς υπήρξε ο πρώτος μεγάλος ιστορικός της Εκκλησίας. Παράλληλα υπήρξε πολύτιμος συνεργάτης, βοηθός και συνοδοιπόρος του Αποστόλου Παύλου.

Γεννήθηκε στην Αντιόχεια της Συρίας από πατέρα Έλληνα. Είχε σπουδάσει ιατρική και ήταν ένας από τους καλύτερους ιατρούς του τότε γνωστού κόσμου. Γι’ αυτό και στο κατά Λουκά Ευαγγέλιο διαπιστώνουμε μία ιδιαίτερη φροντίδα για τον καθορισμό των ασθενειών, όπως για παράδειγμα της πεθεράς του Πέτρου, της αιμορροούσας, της συγκύπτουσας και άλλων. Αλλά και άλλες ιδιαίτερες εκφράσεις φαίνονται ως ιατρικές. Μόνον ο Ευαγγελιστής Λουκάς, για παράδειγμα, αναφέρει ότι στην αγωνία του Ιησού στον κήπο της Γεσθημανή ο ιδρώτας Του ήταν “ωσεί θρόμβοι αίματος”.

Γνωρίζοντας την καθολικότητα της σωτηρίας, το Ευαγγέλιό του το απευθύνει βέβαια σε κάποιον Έλληνα Θεόφιλο, αλλά γενικά το απευθύνει σε όλους τους εθνικούς, για να καλέσει και αυτούς στην σωτηρία του Χριστού. Γι’ αυτό και τον γενεαλογικό κατάλογο του Ιησού Χριστού δεν τον φθάνει μέχρι τον Αβραάμ, τον γενάρχη του Ιουδαϊκού λαού, όπως κάνει ο Ευαγγελιστής Ματθαίος, αλλά μέχρι τον Αδάμ, τον γενάρχη όλης της ανθρωπότητας.

Ο Ευαγγελιστής Λουκάς ήταν φιλεύσπλαχνος και κυρίως συμπαθούσε τους φτωχούς. Έτσι, τον μακαρισμό του Χριστού “μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι” ο Λουκάς τον γράφει “μακάριοι οι πτωχοί” μόνο. 

Φανερώνει την ευσπλαχνία στους ταπεινούς και περιφρονημένους.

Μόνον ο Λουκάς μιλάει για την φτωχική γέννηση του Ιησού στην Βηθλεέμ και μόνο αυτός αναφέρει για την πτωχική προσφορά της Μητέρας Του στον Ναό (Λουκ.2,24). Πάλι μόνον αυτός λέει για το ότι μερικές ευκατάστατες γυναίκες έδιναν τα αναγκαία “εκ των υπαρχόντων αυταίς”. Δεν θα ήταν λοιπόν λάθος το κατά Λουκά Ευαγγέλιο να το ονομάσουμε ως το “Ευαγγέλιο των πτωχών”.

Επίσης βλέπουμε ο Ευαγγελιστής Λουκάς να αποδίδει τιμή στην γυναίκα. Μόνο ο Λουκάς μιλάει στο Ευαγγέλιό του για την Ελισάβετ, την μητέρα του Ιωάννου του Βαπτιστού μόνον αυτός μιλάει για την προφήτιδα Άννα, για την χήρα της Ναΐν, για την ανώνυμη αμαρτωλή, για την συγκύπτουσα, για την διακονούσα Μάρθα, για τις γυναίκες της οδού μαρτυρίου προς τον Γολγοθά κ.ά.

Ιδιαίτερη θέση στο Ευαγγέλιό του κατέχει η Παναγία, η Μητέρα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Ο Ευαγγελιστής Λουκάς την αγαπούσε βαθύτατα και η ίδια υπήρξε γι' αυτόν η κύρια και αυθεντική πηγή πολλών γεγονότων και λόγων από την επίγεια ζωή του Χριστού. Γι’ αυτό και η Εκκλησία όρισε, όταν έχουμε Θεομητορική εορτή, να διαβάζονται αναγνώσματα εκ του κατά Λουκά αγίου Ευαγγελίου.

Ο Απόστολος και Ευαγγελιστής Λουκάς αγάπησε τον Χριστό, γι’ αυτό και η καρδία του είχε γίνει ναός του Αγίου Πνεύματος. Το θαυμαστό φως του Χριστού με το οποίο είχε φωτισθεί ο θεηγόρος Λουκάς, δεν το έκρυψε “υπό τόν μόδιον” της αφάνειας και της ανυπαρξίας των καλών έργων, αλλά τήρησε άσβεστη τη λαμπάδα της πίστεως μέχρι τέλους, μεταδίδοντας αυτό το Θείον φως πλουσιοπάροχα και με διάφορους τρόπους στους κυριευμένους από το σκοτάδι των παθών και της απιστίας συνανθρώπους του. Το Άγιον Πνεύμα τον φώτιζε και τον καθοδηγούσε στο έργο της συγγραφής. Όλα όσα κατέγραψε ο Ευαγγελιστής Λουκάς στο Ευαγγέλιό του και στις Πράξεις των Αποστόλων, γράφτηκαν με τον φωτισμό και την έμπνευση του Αγίου Πνεύματος.

Δεν υπάρχει έργο μεγαλύτερο και σπουδαιότερο από αυτό του έκαναν οι Απόστολοι και ιδιαίτερα οι Ευαγγελιστές. Γι’ αυτό η Αγία μας Εκκλησία ονομάζει τον Απόστολο και Ευαγγελιστή Λουκά ουρανό, αστραπή και φωστήρα. Πολλούς κόπους υπέφερε ο Άγιος Λουκάς στο αποστολικό του έργο. Αυτός ήταν μόνιμος συνοδός και συνεργάτης του μεγάλου και πρωτοκορυφαίου Αποστόλου Παύλου. Μετά τον μαρτυρικό θάνατο του Αποστόλου Παύλου στην Ρώμη, ο Λουκάς συνεχίζει το κήρυγμα στην Ιταλία, Ελλάδα και αλλού, καταλήγοντας στην Θήβα όπου και τερμάτισε την επίγεια ζωή του, κατά μία εκδοχή με μαρτύριο, στην ηλικία των ογδόντα ετών.

Αυτός ήταν ο Απόστολος και Ευαγγελιστής Λουκάς, ο ιατρός ο αγαπητός, φίλος και συνεργάτης του Αποστόλου Παύλου. Αναδείχθηκε άξιος Ευαγγελιστής και ιεραπόστολος, αλλά και υπηρέτης των συναθρώπων του. Ο Άγιος Λουκάς αποτελεί υπέροχο παράδειγμα για τους επιστήμονες, αλλά και για κάθε Χριστιανό. Τέλος ας προσευχηθούμε στον άγιο Απόστολο και Ευαγγελιστή Λουκά να είναι πάντοτε προστάτης μας ενώπιον του Θεού. Αμήν

† ο Αρσινόης Παγκράτιος

ΠΗΓΗ