ΚΥΡΙΑΚΗ 18 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2026

ΙΒ΄ ΛΟΥΚΑ (ΔΕΚΑ ΛΕΠΡΩΝ)

(Λουκ. ιζ΄ 12-19) (Εβρ. ιγ΄ 7-16)

Ευχαριστιακές ενατενίσεις

«Και έπεσεν επί πρόσωπον παρά τους πόδας αυτού ευχαριστών αυτώ»

Η σημερινή ευαγγελική περικοπή που αναφέρεται στη θεραπεία των δέκα λεπρών, δίνει την ευκαιρία να εντρυφήσουμε σε βαθύτερα μηνύματα που έχουν να κάνουν με στάσεις ζωής. Την περικοπή αυτή αντλούμε από τον ευαγγελιστή Λουκά, ο οποίος είναι ο μόνος που την αναφέρει. Ως ιατρός τη διατήρησε στη μνήμη του. Πληροφοριακά σημειώνουμε ότι είναι από τα τελευταία θαύματα του Κυρίου στην επί γης παρουσία του.

 ΚΥΡΙΑΚΗ 7 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2025

Ι΄ ΛΟΥΚΑ

(Λουκ. ιγ΄ 10-17) (Εφ. ε΄ 8-19)

Ουράνιες ενατενίσεις

«Γύναι, απολέλυσαι της ασθενείας σου»

Ο άνθρωπος στην κατά φύση κατάστασή του δεν μπορεί παρά να αναζητεί την αγάπη του Θεού. Σε μια διάσταση που αισθάνεται ότι καταξιώνεται η ύπαρξή του και αποκτά μια μοναδική πληρότητα. Και αυτό, όσο κι αν οι δυσκολίες και οι δοκιμασίες της ζωής ξεδιπλώνονται καθημερινά σε κάθε βήμα και σε κάθε στιγμή. Η περίπτωση ακριβώς της συγκύπτουσας γυναίκας, την οποία μας παρουσιάζει η σημερινή ευαγγελική περικοπή, επιβεβαιώνει την αλήθεια αυτή και την αναδεικνύει σε υψιπετείς ενατενίσεις.

Η δοκιμασία της γυναίκας

 ΚΥΡΙΑΚΗ 8 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2024

Ι΄ ΛΟΥΚΑ

(Λουκ. ιγ΄ 10-17) (Εφεσ. β΄ 14-22)

Ουράνιες ανατάσεις

«Γύναι, απολέλυσαι της ασθενείας σου»

Ο άνθρωπος στην κατά φύση κατάστασή του δεν μπορεί παρά να αναζητεί την αγάπη του Θεού. Σε μια διάσταση που αισθάνεται ότι καταξιώνεται η ύπαρξή του και αποκτά μια μοναδική πληρότητα. Και αυτό, όσο κι αν οι δυσκολίες και οι δοκιμασίες της ζωής ξεδιπλώνονται καθημερινά σε κάθε βήμα και σε κάθε στιγμή της πορείας του. Η περίπτωση ακριβώς της συγκύπτουσας γυναίκας, την οποία μάς παρουσιάζει η σημερινή ευαγγελική περικοπή, επιβεβαιώνει την αλήθεια αυτή και την αναδεικνύει σε υψιπετείς ενατενίσεις.

Η δοκιμασία της γυναίκας

 2024 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 24 – ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ ΛΟΥΚΑ

Ο ΠΛΟΥΣΙΟΣ ΝΕΑΝΙΣΚΟΣ (Λουκ. 18, 18-27)

†ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΝΙΚΟΠΟΛΕΩΣ ΜΕΛΕΤΙΟΥ

(Κήρυγμα στα Αμπέλια, στις 27/11/2005)

Τις εντολές τις ξέρεις;

Ήλθαμε στην Εκκλησία να κάνουμε την προσευχή μας. Να ακούσουμε τον λόγο του Θεού, να πάρουμε δύναμη για τη ζωή μας. Μέσα σ’ αυτή την ωραία προσδοκία, έρχεται το Ευαγγέλιο που ακούσαμε να μας δώσει, την πιο όμορφη, και την πιο ωφέλιμη διδασκαλία.

Πήγε ένας οικονομικά καλοπιασμένος νέος στον Χριστό και του είπε:

-Διδάσκαλε αγαθέ, τι πρέπει να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή;

Ωραίες σκέψεις, καλές επιθυμίες, καλοί προβληματισμοί.

Ο Χριστός του απάντησε:

 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ

«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»

Κυριακή 24 Νοεμβρίου 2024

ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

Και αυτή την Κυριακή συνεχίζεται η ανάγνωση των ευαγγελικών περικοπών από το Κατά Λουκά ευαγγέλιο. Το σημερινό απόσπασμα δεν αναφέρεται στην διήγηση κάποιας παραβολής την οποία εκφώνησε ο Ιησούς, όπως τις προηγούμενες Κυριακές. Αλλά, περιγράφει ένα πραγματικό περιστατικό, όπου ένας άρχοντας των Ιουδαίων Τον ρώτησε τι χρειάζεται να πράξει για να γίνει κληρονόμος της αιώνιας ζωής. Στη συνέχεια της διαλογικής συζήτησης που αναπτύσσει ο Κύριος με τον ευσεβή νέο για την απόκτηση της ουράνιου βασιλείας, με όμορφο και διακριτικό τρόπο του επισημαίνει ότι η τυπική μόνο τήρηση των Δέκα Εντολών και των λοιπών Νομικών Διατάξεων δεν αρκούν για τη σωτηρία μας.

 ΚΥΡΙΑΚΗ 24 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2024

ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

(Λουκ. ιη΄ 18-27) (Γαλ. στ΄ 11-18)

Πρόσδεση με τον ουρανό

«Τί ποιήσας ζωήν αιώνιον κληρονομήσω;»

Στην υπερεκτίμηση και απολυτοποίηση των υλικών αγαθών, σε βαθμό θεοποίησής τους, αλλά και στην ειδωλοποίηση του εγωισμού του ανθρώπου, αναφέρεται η περικοπή του Ευαγγελίου που ακούσαμε σήμερα. Για να ξεπεράσει τα εμπόδια αυτά που υψώνονται τόσο αμείλικτα μπροστά του, ο άνθρωπος καλείται να παραδώσει με εμπιστοσύνη τον εαυτό του στην αγάπη του Χριστού. Όπως ακριβώς προσφέρεται το υπόδειγμα του μικρού παιδιού που το βλέπουμε να παραδίδεται στην αγάπη των γονέων του. Δεν είναι άλλωστε καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι το περιστατικό της ευλογίας των παιδιών από τον Κύριο προηγείται της συναντήσεως με τον πλούσιο νέο της περικοπής μας.

Ο πλούσιος νέος

 ΤΟ ΚΗΡΥΓΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ

ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

24 Νοεμβρίου 2024

«οὐδέν γλυκύτερον τοῦ προσέχειν ἐντολαῖς Κυρίου» (Σοφ. Σειράχ 23,27).

Ὁ σοφός Σειράχ στήν Παλαιά Διαθήκη, ἀγαπητοί ἀδελφοί, ἀναφωνεῖ: «Δέν ὑπάρχει τίποτε γλυκύτερο, ἀπό τό νά προσέχει καί νά τηρεῖ κανείς τίς ἐντολές τοῦ Κυρίου», «ἰδού ὁ Κύριος ἐντέλλεται» διαλαλεῖ ὁ Προφήτης Ἀμώς (6, 12) καί ὁ Δαβίδ ὁ μελῳδός ψάλλει: «ὅλες οἱ ἐντολές σου εἶναι ἀληθινές» (Ψαλμ. 118,86) «Κύριε, ὁδήγησέ με στό δρόμο τῶν ἐντολῶν σου» (Ψαλμ. 118,35).

Στή σημερινή Εὐαγγελική περικοπή ἕνας φιλομαθής πλούσιος νέος ἐρωτᾶ τόν Κύριό μας˙ «τί ποιήσας ζωήν αἰώνιον κληρονομήσω;».

 ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

Απόστολος: Γαλ. στ΄ 11-18

Ευαγγέλιο: Λουκ. ιη΄ 18-27

24 Νοεμβρίου 2024

“Ὁ Κύριος ἔδωκεν, ὁ Κύριος ἀφείλατο ... εἴη τὸ ὄνομα Κυρίου εὐλογημένον εἰς τοὺς αἰῶνας.” Το να δοξάζει κανείς Τον Θεόν όταν λαμβάνει πράγματα, είναι κάτι το φυσιολογικό, εύκολο και ευχάριστο. Μπορούμε όμως άραγε να πράξουμε το ίδιο, με την ίδια ευκολία, όταν χάνουμε πράγματα από την ζωή μας. Θα μπορούσαμε για παράδειγμα, να δοξάσουμε και να ευχαριστήσουμε Τον Θεόν, εάν χάναμε την περιουσία μας, την υγεία μας ή κάποιο πολύ αγαπημένο μας πρόσωπο;

 ΚΥΡΙΑΚΗ 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2023

Ι΄ ΛΟΥΚΑ

(Λουκ. ιγ΄ 10-17) (Εφεσ. στ΄ 10-17)

Σε ουράνιες συχνότητες

«Γύναι, απολέλυσαι της ασθενείας σου»

Ο άνθρωπος στην κατά φύση κατάστασή του δεν μπορεί παρά να αναζητεί την αγάπη του Θεού. Σε μια διάσταση που αισθάνεται ότι καταξιώνεται η ύπαρξή του και αποκτά μια μοναδική πληρότητα. Και αυτό, όσο κι αν οι δυσκολίες και οι δοκιμασίες της ζωής ξεδιπλώνονται καθημερινά σε κάθε βήμα και σε κάθε στιγμή. Η περίπτωση ακριβώς της συγκύπτουσας γυναίκας, την οποία μάς παρουσιάζει η σημερινή ευαγγελική περικοπή, επιβεβαιώνει την αλήθεια αυτή και την αναδεικνύει σε υψιπετείς ενατενίσεις.

Η δοκιμασία της γυναίκας

 ΚΥΡΙΑΚΗ Ι΄ ΛΟΥΚΑ

Απόστολος: Εφ. στ΄10 - 17 Ευαγγέλιο: Λου. ιγ΄10 - 17

10 Δεκεμβρίου 2023

«Ταύτην δέ, θυγατέρα Ἀβραὰμ οὖσαν, ἣν ἔδησεν ὁ σατανᾶς ἰδοὺ δέκα καὶ ὀκτὼ ἔτη, οὐκ ἔδει λυθῆναι ἀπὸ τοῦ δεσμοῦ τούτου τῇ ἡμέρᾳ τοῦ σαββάτου;»

Η διήγηση της σημερινής Ευαγγελικής περικοπής μας περιγράφει τη θεραπεία μιας γυναίκας, που λόγω της ασθένειας της, ήταν κυρτωμένη και ταλαιπωρούταν επί δεκαοκτώ έτη. Όταν την είδε ο Χριστός, ένα Σάββατο που δίδασκε στη Συναγωγή, την σπλαχνίστηκε, μας λέει ο ευαγγελιστής Λουκάς και με ένα Του λόγο, χωρίς αυτή να το ζητήσει, τη θεράπευσε.

 2023 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 26 - ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ ΛΟΥΚΑ

Ο ΠΛΟΥΣΙΟΣ ΝΕΑΝΙΣΚΟΣ (Λουκ. 18, 18-27)

†ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΝΙΚΟΠΟΛΕΩΣ ΜΕΛΕΤΙΟΥ

(Διασκευή ομιλίας στο Πολύδροσο, στις 26/11/2006)

Τι περισσότερο μπορώ να κάνω;

Σήμερα το Ευαγγέλιο μας λέγει ότι πήγε ένας επίσημος άνθρωπος στον Χριστό και του είπε:

-Τι πρέπει να κάνω για να πάω στην αιώνια ζωή;

Ο Κύριος του απάντησε πάρα πολύ απλά.

-Να τηρείς τις εντολές του Θεού.

Εκείνος απάντησε:

-Τις τηρώ τις εντολές από την νεανική μου ηλικία.

Για ποιές εντολές μιλάμε;

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ

«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»

Κυριακή 26 Νοεμβρίου 2023

ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

Ὅλοι ὅσοι βρισκόμαστε σήμερα στό Ναό τοῦ Θεοῦ προκειμένου νά τόν λατρεύσουμε μέ ἐπίγνωση καί καθαρή καρδιά, σίγουρα θέλουμε νά εἴμαστε πάντοτε κοντά του καί ὁ μεγάλος μας σκοπός εἶναι ἡ σωτηρία μας. Δέν μποροῦμε οὔτε νά τό διανοηθοῦμε ὅτι θά μείνουμε μακριά ἀπό τόν Θεό ἤ ὅτι θά χωριστοῦμε γιά πάντα ἀπό αὐτόν. Εἴμαστε ὅμως ἄνθρωποι μέ ἐλαττώματα, πάθη καί ἀδυναμίες καί πάντα κάτι μᾶς κρατᾶ μακριά του. Λίγοι εἶναι ἐκεῖνοι πού ἔχουν τή δύναμη νά σπᾶνε τά δεσμά καί νά κατευθύνονται χωρίς ἐμπόδια πρός τόν Λυτρωτῆ τους.

 ΚΥΡΙΑΚΗ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2023

ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

(Λουκ. ιη΄ 18-27) (Εφεσ. δ΄ 1-7)

Πρόσδεση με τον ουρανό

«Τί ποιήσας ζωήν αιώνιον κληρονομήσω»

Στην υπερεκτίμηση και απολυτοποίηση των υλικών αγαθών, σε βαθμό θεοποίησής τους, αλλά και στην ειδωλοποίηση του εγωισμού του ανθρώπου, αναφέρεται η περικοπή του Ευαγγελίου που ακούσαμε σήμερα. Για να ξεπεράσει τα εμπόδια αυτά που υψώνονται τόσο αμείλικτα μπροστά του, ο άνθρωπος καλείται να παραδώσει με εμπιστοσύνη τον εαυτό του στην αγάπη του Χριστού. Όπως ακριβώς προσφέρεται το υπόδειγμα του μικρού παιδιού που το βλέπουμε να παραδίδεται στην αγάπη των γονέων του. Δεν είναι άλλωστε καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι το περιστατικό της ευλογίας των παιδιών από τον Κύριο προηγείται της συναντήσεως με τον πλούσιο νέο της περικοπής μας.

Ο πλούσιος νέος

 ΤΟ ΘΕΙΟ ΚΗΡΥΓΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΙΓ' ΛΟΥΚΑ (26.11.2023)

Κυριακή ΚΕ΄ Ἐπιστολῶν

26 Νοεμβρίου 2023

(Ἐφεσ. δ΄ 1-7)

«Ἀξίως περιπατῆσαι τῆς κλίσεως ἧς ἐκλήθητε» (Ἐφεσ. δ΄,1-2)

Γιά τρεῖς μεγάλες ἀρετές, ἀγαπητοί ἀδελφοί, κάνει λόγο σήμερα ἡ Ἀποστολική περικοπή. Γράφοντας ἀπό τίς φυλακές τῆς Ρώμης, δέσμιος γιά τήν ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ, ὁ Ἀπόστολος Παῦλος, παρακαλεῖ τούς χριστιανούς τῆς Ἐφέσου, ἀλλά καί τούς χριστιανούς κάθε ἐποχῆς, νά πολιτευθοῦν κατά τρόπο ἄξιο τῆς ὑψηλῆς τους κλήσεως.

«Σᾶς προτρέπω», γράφει, «νά φέρεστε ἀντάξια πρός τήν κλήση πού λάβατε, μέ κάθε ταπεινοφροσύνη καί πραότητα καί μακροθυμία».

 ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

Απόστολος: Εφεσ. δ΄ 1 - 7

Ευαγγέλιο: Λουκ. ιη΄18 - 27

26 Νοεμβρίου 2023

«Τι ποιήσας ζωήν αιώνιον κληρονομήσω; » (Λουκ. ι η ΄18)

Η αιώνιος ζωή δεν αποτελεί μόνο κυρίαρχο στοιχείο της διδασκαλίας του Ιησού, αλλά αποτελεί και την μεγαλύτερη προσφορά αγάπης του προς τον άνθρωπο που, πέρα από την ενανθρώπηση, εκφράστηκε με τη Σταυρική του θυσία. Αυτή η προσφορά είχε σαν στόχο να γίνει ο άνθρωπος μέτοχος αυτής της βασιλείας καθώς και των αγαθών της, όχι αναγκαστικά, αλλά μέσα από τη δική του συμβολή με τη δύναμη της πίστης του. Όμως, τι είναι «αιώνιος ζωή;» Απάντηση στο ερώτημα δίνει ο ίδιος ο Χριστός: «Αύτη δέ εστιν η αιώνιος ζωή, ίνα γινώσκωσί σε τον μόνον αληθινόν Θεον και ον απέστειλας Ιησούν Χριστόν» (Ιωάν. ιζ΄3). Δηλαδή, «και να ποια είναι η αιώνια ζωή: Ν’αναγνωρίζουν οι άνθρωποι εσένα ως το μόνο αληθινό Θεό, καθώς κι εκείνον που έστειλες, τον Ιησού Χριστό»

 ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ’ ΛΟΥΚΑ (26-11-2023)

ΓΡΑΠΤΟΝ Θ. ΚΗΡΥΓΜΑ

Ὁ πλούσιος νέος ἄρχοντας τῆς σημερινῆς Εὐαγγελικῆς περικοπῆς, ἀφοῦ εἶχε βολευτεῖ ἄνετα ἐδῶ στή γῆ, ἤθελε νά ἐπιτύχει καί τόν ὑψηλότερο τῶν στόχων, τήν αἰώνια ζωή.

Στή συνάντησή του μέ τόν Χριστό ζητοῦσε νά μάθει, ἔχοντας τόν πλοῦτο τῆς παροῦσας ζωῆς, τί θά πρέπει νά κάνει γιά νά ἀποκτήσει τήν αἰώνια ζωή. Ὁ Χριστός ἀμέσως τοῦ ὑπέδειξε τίς ἐντολές καί ὁ νέος βεβαίωσε ὅτι ὅλα τά ἔχει ἐφαρμόσει «ἐκ νεότητός του». Κατάλαβε ὅτι κάτι περισσότερο ἀπαιτεῖται.

 ΚΥΡΙΑΚΗ 4 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2022 – Ι΄ ΛΟΥΚΑ

(Λουκ. ιγ΄ 10-17) (Γαλ. γ΄ 23-δ΄ 5)

Εν μέσω θλίψεων

«Γύναι, απολέλυσαι της ασθενείας σου»

Ο άνθρωπος που αναζητεί και εγκολπώνεται στη ζωή του την αγάπη του Θεού, γίνεται δέκτης των θείων ευεργεσιών του, οι οποίες τον καταξιώνουν στην προοπτική της αληθινής χαράς και ευτυχίας. Ακριβώς, η περίπτωση της συγκύπτουσας γυναίκας, που τόσο ζωντανά ξεδιπλώνει η σημερινή ευαγγελική περικοπή, είναι αποκαλυπτική της αλήθειας αυτής, η οποία στέλνει στην εποχή μας πολύ ξεκάθαρα και αποκρυσταλλωμένα μηνύματα.

Πορεία δοκιμασίας

 ΚΥΡΙΑΚΗ Ι' ΛΟΥΚΑ

Απόστολος: Εβρ. ιγ' 17-21

Ευαγγέλιο: Λουκ. ιγ' 10-17

4 Δεκεμβρίου 2022

«Ταύτην δε, θυγατέρα Αβραάμ ούσαν… ουκ έδει λυθήναι… τη ημέρα του Σαββάτου;» (Λουκ. ιγ’16)

Ο νόμος του Θεού, αν και είναι σαφής, εντούτοις ετύγχανε και εξακολουθεί να τυγχάνει διαχρονικά διαφορετικής ερμηνείας από μέρους των ανθρώπων. Και τούτο γιατί, οι μεν ερμηνεύουν τον νόμο βασισμένοι στο γράμμα του νόμου, οι δε βασισμένοι στο πνεύμα του νόμου. Η επιμονή στον τύπο και όχι στην ουσία του νόμου τον καθιστά πολλές φορές βαρύ, καταναγκαστικό και κατ' επέκταση δύσκολο ή και ανεφάρμοστο από το σύνολο των ανθρώπων. Όταν ο ίδιος νόμος ερμηνεύεται με διαφορετικό τρόπο από τους ίδιους ανθρώπους με προσωπικά κίνητρα, τότε η ερμηνεία είναι υποκριτική και άρα και επικίνδυνη.

 2022 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 27 – ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ ΛΟΥΚΑ

Ο ΠΛΟΥΣΙΟΣ ΝΕΑΝΙΣΚΟΣ (Λουκ. 18, 18-27)

†ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΝΙΚΟΠΟΛΕΩΣ ΜΕΛΕΤΙΟΥ

(Διασκευή ομιλίας στα Αμπέλια, στις 27/11/2005)

Τις εντολές τις ξέρεις;

Ήλθαμε στην Εκκλησία να κάνουμε την προσευχή μας. Να ακούσουμε τον λόγο του Θεού, να πάρουμε δύναμη για τη ζωή μας. Μέσα σ’ αυτή την ωραία προσδοκία, έρχεται το Ευαγγέλιο που ακούσαμε να μας δώσει, την πιο όμορφη, και την πιο ωφέλιμη διδασκαλία.

Πήγε ένας οικονομικά καλοπιασμένος νέος στον Χριστό και του είπε:

-Διδάσκαλε αγαθέ, τι πρέπει να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή;

Ωραίες σκέψεις, καλές επιθυμίες, καλοί προβληματισμοί.

Ο Χριστός του απάντησε:

 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΑΡΟΝΑΞΙΑΣ

«ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ»

Κυριακή 27 Νοεμβρίου 2022

ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ΄ ΛΟΥΚΑ

Μια πρόσκληση, με δυο λέξεις, αγαπητοί μου αδελφοί, ακούγεται στο σημερινό Ευαγγέλιο του Λουκά, η οποία είναι η πιο ευλογημένη πρόσκληση, που ακούστηκε ποτέ. Μια πρόσκληση, που βγήκε από τα χείλη του Χριστού μας. Ακολούθει μοι.

Μας προσκαλεί όλους ο Χριστός να τον ακολουθήσουμε, εξάλλου και γι’αυτό το λόγο σαρκώθηκε, για να μας καλέσει, όλους σε μετάνοια, σε νέα ζωή, στη λύτρωση και στη σωτηρία, στην αιώνιο ζωή.